بسمله. نحمدک اللهم يا من بيده ملکوت الارض و السماء و اليه يتشوق و يدور الاشياء يا حي يا قيوم اياک ...
(آغاز)
... الامر الهي بما اودعه من‌القوةالمحرکةالحايرةلافلک الاحصتي علي و لما ولي‌الحق‌غرس شجرة طوبي ... کقوله علمت نفس ما احضرت. [انجامه] تمت هذه النسخة الشريفة المسماة باسرار الايات و انوار البينات لمحقق الدين ... و انا اقل الحاج شيخ احمد شيرازي.
(انجام)
مولف آياتي از قرآن کريم را بدون رعايت ترتيب به عربي تفسير نموده،مبتني بر اصولي که در فلسفه براي خود اتخاذ کرده است. به عبارتي اين رساله را به ظاهر براي اثبات عقايد فلسفي خويش تحرير و مطالب فلسفه يونان را از ميان آيات قرآن استخراج کرده است. ملا صدرا مي نويسد: در اين رساله انوار الهي، اسرار مسا ئل رباني و مقاصد قرآني را از آيات و سور قرآن جمع آوري کرده ونشان داده ام که مباحث حيات انساني بر کدام آيه يا سوره مبتني است و غرض از فلان سوره کدام حکمت است. اين کتاب مرتب بر يک مقدمه ،سه طرف و هر طرف چندين مشهد، جمعا ۱۲ مشهد که آخرين آن در معني شجره طوبي و شجره زقوم است.
(يادداشتهاي نسخه)
بیشتر
اثر حاضر داراي رکابه در صفحات زوج و فرد مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
حواشي داراي توضيحات و تصحيحاتي با نشان "صح، نوري" مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۲: در صفحه عنوان يادداشتي به صورت دست نويس با عنوان "لقد انتقل ..." از مصطفي الحسيني الصفائي الخوانساري به همراه يک مهر بيضي در صفحه عنوان و صفحه آغاز با سجع "مصطفي الحسيني" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
بسمله. نحمدالله و نستعين التي اقام بها ملکوت الارض و السماء و بکلمته التي انشاء بها نشاتي الاخرة و الاولي علي تهذيب القوي القابلة ...
(آغاز)
... فيه وقف ترتيب الخير و الجود و اتصل باوله اخر دايرة الوجود تم بعون الملک الودود الذي هو مفيض الخير و الجود. [انجامه] تحرير بعض هذا الکتاب المستطاب بيد الاقل ميرزا عبدالکريم الاصطهباناتي الشيرازي فيشهر جمادي الاخري فيسنه 1315.
(انجام)
رساله اي مختصر و مشهوري است که به گفته مولف مباحث آن از نوع مجادلات کلام و تقليدات عامي و مغالطات سفسطي و تخيلات صوفي نبوده بلکه از برهانيات کشفي است که مطابق با قرآن کريم و سنت پيامبر و احاديث اهل بيت است داراي يک فتحه و دو موقف هر کدام در چند مشعر: فاتحه في تحقيق مفهوم الوجود و احکامه و اثبات حقيقته و احواله، مشتمله بر هشت مشعر: ۱- بيان انه غني عن التعريف ۲- کيفية شموله للاشياء ۳- تحقيق الوجود عينا ۴- دفع شکوک اوردت علي عينية الوجود ۵- کيفية اتصاف الماهية بالوجود ۶- في انه تخصص افراد الوجود و هو ياتها بما ذا علي الاجمال ۷- في ان الامر المجعول بالذات من الجاعل و الفائض من العلة هو الوجود دون الماهية ۸- کيفية الجعل و الافاضة و اثبات الباري الاول و ان الجاعل الفياض واحد لا تعدد فيه ؛ موقف ۱. در باره مجعول اول، در سه منهج: منهج ۱) وجوده تعالي و وحدته، در هشت مشعر: ۱- اثبات الواجب جل ذکره ۲- في ان واجب الوجود غير متناهي الشدة و القوة، و آن ما سواه متناه محدود ۳- توحيد ۴- في انه المبدء و الغاية في جميع الاشياء ۵- في ان واجب الوجود تمام کل شيء ۶- في ان واجب الوجود مرجع کل الامور ۷ - في انه تعالي يعقل ذاته و يعقل ذاته و يعقل الاشياء کلها من ذاته ۸- في ان الوجود بالحقيقة هو الواحد الحق المتعال، منهج ۲) نبذة من احوال صفاته، در چهار مشعر: ۱- في ان صفاته عين ذاته ۲- کيفية علمه تعالي بکل شيء علي قاعدة مشرقية ۳- الاشارة الي ساير صفاته الکمالية ۴- الاشارة الي کلامة و کتابه تعالي، منهج ۳) الاشارة الي الصنع و الابداع، در سه مشعر: ۱- ان فاعلية کل فاعل اما با الطبع ۲- فعله تعالي ۳- حدوث العالم؛ موقف، ۲- در باره کيفيت جعل مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
بیشتر
اثر حاضر داراي حواشي از آخوند ملا علي نوري، آخوند ملا اسمعيل اصفهاني، ميرزا احمد اردکاني الشيرازي، ميرزا ابوالحسن جلوه مي‌باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
اثر حاضر داراي رکابه در صفحات زوج و فرد مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۲: در برگ اول يادداشتي به صورت دست نويس با عنوان "لقد انتقل هذا ..." از مصطفي الحسيني الصفائي الخوانساري به همراه يک مهر بيضي با سجع "مصطفي الحسيني" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
بیشتر
نسخه ۳، ۴، ۵: در برگ اول مهري با سجع "مجتبي العراقي" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۵: ابتداي اثر افتادگي دارد.
(يادداشتهاي نسخه)
سئوال روح انساني مجرد است يا مادي براي او فاني شدن هست يا نه اگر بفرمائيد مجرد است و فاني نميشود چه ميفرمائيد در خصوص آيه شريفه کل شيء هالک الا وجهه جواب بدان اي برادر ايماني که اصناف انسان سه طايقه ... (آغاز)
خط
:
نستعليق
شناسگر
:
C (شماره بیاض)
محل نگهداری
:
sanginew
کتاب
ساختار محتوا
:
سئوال روح انساني مجرد است يا مادي براي او فاني شدن هست يا نه اگر بفرمائيد مجرد است و فاني نميشود چه ميفرمائيد در خصوص آيه شريفه کل شيء هالک الا وجهه جواب بدان اي برادر ايماني که اصناف انسان سه طايقه ... (آغاز)
سئوال روح انساني مجرد است يا مادي براي او فاني شدن هست يا نه اگر بفرمائيد مجرد است و فاني نميشود چه ميفرمائيد در خصوص آيه شريفه کل شيء هالک الا وجهه جواب بدان اي برادر ايماني که اصناف انسان سه طايقه ...
(آغاز)
بیشتر
... استدعاي شرطي است که اگر حق تقدير کند و مصلحت بداند و الا فلا و السلام خير ختام تم و کمل و فرغ الکاتب من تسويده في صبح يوم العرقه في سنه ۱۳۱۴.
(انجام)
