بسمله. الحمدلله الذي اوضح باثمة الهدي من اهلبيت النبوة عن دينه القويم و ابلج بانوار اثارهم في ظلمات البدع و الاهوي ...
(آغاز)
... من الذنوب فهذه اصول الدين و الحمدلله رب العالمين و صلي الله علي نبيه محمد و اله و سلم تسليما کثيرا کثيرا. [انجامه] تمت سنه ۱۳۳۰ در دارالطباعه جناب آقا ميرزا علي اصغر بيد آقا ميرزا حسن اتمام پذيرفت.
(انجام)
برگ اول و آخر داراي ترنج همراه با لچک و حاشيه گل و بوته
صفحه عنوان داراي ترنج و سرترنج
صفحه آغاز داراي سرلوح همراه با زمينه و حاشيه گل و بوته
توصیف
درين کتاب ملامحسن فيض مسائل حکمت عمليه و احکام شرعيه را آورده و شبيه امام محمد غزالي طرح ديگري در ابواب فقه انداخته و مطالب آنرا با حکمه عمليه ممزوج کرده است. او مي گويد هر که در مدارک احکام دقت کند بين اموريکه دلائل ان واضح و اموريکه دلائل آن مشتبه است بايد فرق گذارد.وي در اين کتاب فقه را در ۱۲ کتاب که هر يک شامل ابوابي مي شوند بيان مي دارد. ۱- کتاب الطهاره: در آن علاوه بر طهاره ظاهري شرعي از زهد و توبه و حب خموله و فقر و قصر امل و ساير مسائل اخلاقي در دو مقصد يکي در طهاره ظاهر و ديگري در طهاره باطن بحث مي کند. ۲ - کتاب الصلوة : درين کتاب در باب مکان ، اوقات، قبله و آداب و سنن مي گويد. ۳ - کتاب زکوه: درين کتاب از دو زکوه يکي زکوه مال و ديگري زکوه فطره صحبت مي کند. ۴ - کتاب صوم: درينجا از صوم ماه رمضان و اعتکاف و کفارات و بذل هدي و نوافل سخن مي گويد. ۵ - کتاب حج : در آن از حج تمتع و قران و افراد و عمره بحث مي شود. ۶ - کتاب حسبه: در آن از جهاد و امر بمعروف و نهي از منکر سخن مي رود. ۷ - کتاب البر: در آن از عطيه و عتق و نذر و عهد گفتگو ميشود. ۸- کتاب کسب: در آن از معاملات و عقود سخن مي آيد. ۹ - کتاب نکاح: درين کتاب مباحث نکاح دائم و منقطع و طلاق و نشوز و شقاق مورد بحث قرار مي گيرد. ۱۰ - کتاب معيشت: درين کتاب از طعام و اکل و شرب و ضيافت و لباس و مسکن و منام و سفر و عزله و حق ابوين و تحيه سخن مي آيد. ۱۱- کتاب جنائر: درين کتاب سخن: مرض و موت و دفن و ارث و مسائل مربوط بان در بين است. ۱۲ - کتاب فرايض : شامل سه باب اسباب و الطبقات، موانع و تعداد مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
از صفحه ۱۹۴ کلام علي بن موسي الرضا در خصوص حلال و حرام و ... آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
در ابتداي اثر حاضر فهرست مطالب آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
حواشي داراي توضيحات و تصحيحات اندک با نشان "صح" مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
اثر حاضر داراي رکابه در صفحات زوج و فرد مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۲: اوراق از جلد جدا شده است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه۳: در صفحه عنوان يادداشتي به صورت دست نويس با عنوان "لقد انتقل الي هذا ..." از مصطفي الحسيني الصفائي الخوانساري به همراه يک مهر بيضي با سجع "مصطفي الحسيني" و به همراه يادداشتي ديگر با عنوان "لقد من ..." به همراه يک مهر بيضي با سجع "الراجي احمد بن محمد رضا الحسيني" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۶: در صفحه عنوان يادداشتي به صورت دست نويس با عنوان "ملک الاحقر صفائي ..." به همراه يک مهر بيضي با سجع "مصطفي الحسيني" و يک مهر بيضي ديگر با سجع "محمد حسين ناصر الشريعه" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
ن.۱: از کتب کتابخانه مدرسه فيضيه مي باشد؛ ن.۳، ۶: از طرف موسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني در تاريخ ۲۱/۱۲/۷۹ به کتابخانه فيضيه وقف گرديده است؛ ن.۵: از طرف ميرزا حسن انصاري محلاتي توسط وارث ايشان در تاريخ ۲/۱۱/۷۸ به کتابخانه فيضيه وقف گرديده است.
