بسمله. احمدک اللهم علي ان وفقتني لصرف ريعان الشباب في اقتناء العلوم و الاداب ...
(آغاز)
... وجه الايام و تمنع بميانها الخاص و العام و لا يحرمنا ثوابه اذا قبض ... و صلي الله علي محمد و اله الطاهرين. [انجامه] و قد وقع الفراغ من تحرير هذا الکتاب المسمي بنظام في منتصف الاف خير من شهر رمضان المبارک من شهور سنه ۱۳۱۲ ... حسب الارا المعظم آقا محمد اسمعيل خلف الصدق و قرة العين جناب خير الحاج حاجي علي اکبر تاجر کتابفروش خوانساري ... اللهم احشرنا في الاخرة في حزب المومنين محمد و اله.
(انجام)بیشتر
يکي از شروح مشهور شافيه ابن الحاجب در علم صرف زبان عربي است از نظام الدين حسن بن محمد بن حسين قمي نيشابوري معروف به نظام الدين اعرج از علماي قرن هشتم هجري و از شاگردان قطب الدين شيرازي درگذشته ۷۱۰ق. شرحي است مزجي و به شرح نظام نيز معروف است ، اين شرح مورد توجه و قبول طالبين علم زبان عربي قرار گرفته است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه در حاشيه تصحيح شده و داراي توضيحاتي با نشانهاي "۱۲، شرح، رضي، ره، جاربردي، قوله، قاموس، کنزاللغة، ص، شواهد" است.
(يادداشتهاي نسخه)
اثر حاضر داراي رکابه مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
در انتهاي اثر حاضر ترجمه احوال ابن حاجب آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۲: در صفحه انجامه يک مهر بيضي با سجع "عبده محمد حسن" و دو مهر بيضي با سجع "فتح الدين الحسيني" و يک مهر بيضي با سجع "محمد رضا موسوي" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۲: روي جلد و پشت جلد داراي ترنج و سرترنج همراه با حاشيه مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۳: روي جلد و پشت جلد داراي خطوط ضربي مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۳: در برگ اول سه مهر بيضي با سجع "علي؟" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۳: در حاشيه صفحه انجام يادداشتي به صورت دست نويس با عنوان "اشتريت هذا الکتاب المسمي ذهابا من الشهر رجب ..." به همراه يک مهر بيضي با سجع "ابوالفضل الموسوي" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
ن.۱: از طرف شيخ سيف الله دماوندي به کتابخانه مدرسه فيضيه وقف گرديده است؛ ن.۲: اين کتاب از جمله کتب حاج ميرزا محمود معين است که حسب الامر آيت الله منتظري در تاريخ ۱۲/۵/۶۴ به کتابخانه فيضيه وقف گرديده است؛ ن.۳: اين يک جلد کتاب را به اضافه ۳ جلد ديگر شيخ مستغيثي شاهرودي براي مرحوم والد خود آقا حسن علي در تاريخ ۱۳۸۹ قمري به کتابخانه فيضيه وقف گرديده است.