اين رساله همان گونه که مؤلف بيان ميدارد مناظره و مباحثه‌اي است بين مؤلف کتاب و يک فرنگي در باب حقيقت و حقانيت اسلام که واضح وروشن بيان گرديده است تابراي خواص و عوام مفيد واقع گردد چنانچه مؤلف مي‌گويد "خواستم در اين رساله مسمي است بر سبيل النجاة همان کيفيت مهاجه با فرنگيان را بيان کرده باشم که آنرا در غايت سهولت و وضوح تقرير کرده بودم نوشته باشم" در اين رساله ابتدا به اثبات خدا و سپس به ضروروت وجود پيامبران ... مي‌پردازد. (يادداشتهاي نسخه‏) اثر حاضر داراي رکابه در صفحات زوج و فرد مي باشد. (يادداشتهاي نسخه‏) شماره گذاري اثر حاضر به صورت متوالي با اثر قبلي بوده و از صفحه ۳۵۶ - ‎۳۴۹ مي باشد. (يادداشتهاي نسخه‏) اثر حاضر در زمان ناصرالدين شاه به طبع رسيده است. (يادداشتهاي نسخه‏) قصص العلماء (شرح ضمایم) تبصرة العوام في مقالات الانام (شرح ضمایم) از کتب اهدائي شيخ الراقين بيات به کتابخانه فيضيه مي باشد. ۱۳۳۷ (سال تهیه) بهمن (ماه تهیه)