بسمله. الحمدلله الواحد الاحد الفرد الصمد الذي لم يلد و لم يولد و لم يکن له کفوا احمد نحمدک يا من انزل علي عبده الکتاب و جعله تبصرة ...
(آغاز)
... اوست اين دو قول متناقض در يک کتاب از قسيس نبيل خيل محل تعجب است فعليهذا هد ايراديکه اهل اسلام وارد نمود بر دين و مذهب خود او وارد است تمام شد جلد اول کتابمستطاب انيس الاعلام في نصرة الاسلام. [انجامه] هو المعز بتحرير و تسطير و استکتاب اين نسخه شريفه مبارکه المسمي بانيس الاعلام ... اللهم اغفر لمولفه و کاتبه و باني طبعه و ساعيه بمحمد و اله.
(انجام)
نويسندهي اين اثر که اصلا از شهر اروميه است، يکي از فضلاي مسيحي آن ديار بوده است اما بعدها اسلام آورد و از سوي ناصرالدين شاه قاجار لقب "فخرالاسلام" گرفت . اين کتاب در دو جلد در رد ايرادات مسيحيان نسبت به اسلام نوشته شده است وي در اين اثر دلايل و براهين فراواني بر حقانيت دين اسلام آورده است و بر بسياري از شبهات ديني پاسخ داده است. در ديباچه شرح و تفسير سوره کافرون از مولف و همچنين در حاشيه صفحه دوم کتاب تقريظي از ميرزا حسن و در حاشيه صفحه ۱۳ تقريظي از عبدالله موسوي بهبهاني همراه با مهر ايشان آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
بیشتر
اثر حاضر داراي رکابه در صفحات زوج و فرد مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
اثر حاضر در زمان مظفرالدين شاه قاجار به طبع رسيده است.
(يادداشتهاي نسخه)
در حاشيه برگ ۳ اعلاني با عنوان احديرا حق طبع اين کتاب مبارک نيست الي پنجسال مگر باذن مصنف آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۶: در برگ اول يادداشتي به صورت دست نويس با عنوان "لقد انتقل ..." از مصطفي الصفائي الخوانساري به همراه يک مهر بيضي در برگ اول و صفحه آغاز و صفحه انجام با سجع "مصطفي الحسيني" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
بیشتر
نسخه ۹: اوراق از جلد جدا شده است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۱۰: در حاشيه برگ اول يادداشتي به صورت دست نويس با عنوان "الحمدلله الذي بالعدل ..." به همراه يک مهر بيضي در برگ اول و دو برگ آخر کتاب با سجع "عبده حسن حسيني" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
بیشتر
نسخه ۱۲: در برگ اول يادداشتي به صورت دست نويس با عنوان "لقد صار ..." از مصطفي الحسيني الخوانساري به همراه يک مهر بيضي با سجع "مصطفي الحسيني" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
بیشتر
نسخه ۱۲: در برگ اول يادداشتي به صورت دست نويس با عنوان "لقد اشتريت ..." به همراه يک مهر بيضي با سجع "الراجي احمد بن محمد رضا الحسيني" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
بسمله. قوله الحمدلله افتتح بحمد الله بعد البسملة ابتداء بخير الکلام و اقتداء بحديث خير الانام عليه و اله الصلوة و السلام فان قلت حديث ...
(آغاز)
... فشانه ان يذکر في مباحث المعرف و قيل هذا اشارة الي العمل ... بحق نبيه محمد خير البرية اجمعين و عترته الطاهرين انه موفق و معين. [انجامه] هذا اخر ما حررناه بالخبر علي الاوراق الحذاق علي ... قد تم هذا الکتاب المعروف بحاشية ملا عبدالله مطابقا ... بر حسب دستور جنابان اقايان حاجي ابوالقاسم و حاجي محمود شفيعي ... العبد الفاني احمد الموسوي الروضاتي عفي الله عنه.
(انجام)
کتاب حاشيه ملاعبدالله با عنوان قوله شرحي بر قسمت منطق کتاب "تهذيب المنطق و الکلام تفتازاني" است که از بهترين و دقيقترين متون در باب منطق است.
(يادداشتهاي نسخه)
اثر حاضر داراي رکابه در صفحات زوج مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
حواشي داراي تصحيحات و توضيحاتي با نشان "ميرزا محمد علي، صح، خ ل، قوله، شرح، عبدالرحيم، محمد علي، عليرضا" مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
اثر حاضر از روي نسخه اي که عبدالرحيم کتابت کرده است استنساخ شده است.
(يادداشتهاي نسخه)
در صدر صفحات متن (تهذيب المنطق) آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۱، ۲: در برگ اول مهري با سجع "مجتبي العراقي" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
نسخه ۳: يادداشتي با عنوان "قد انتقل هذا الکتاب شريف حاشية ..." از طرف سيد سليمان آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
