بسمله. سپاس پروردگار عالميان را و درود و تحيت بر پيمبر ما محمد و بر ساير برادران او فرستادکان خداي و پيروان ايشان که راهنمايان امتان بسوي حق آشکار بودند ...
(آغاز)
... ستم نمايد بلکه مردمان بر خويش ستم روا دارند) (ان الله لا يغير بقوم حتي يغيروا ما بانفسهم تمت بعون الله و حسن توفيقه. [انجامه] ترجمة طبايع الاستبداد و مصارع الاستبعاد علي يد مترجمها ... سنه ۱۳۲۵ و السلام خير ختام.
(انجام)
در اين اثر مولف نام خود را مخفي داشته لذا با رجوع به منابع، مولف اثر عبدالرحمن کواکبي است که مقاله هاي علمي سياسي خود را که منتشر نموده، جمع آوري و بصورت کتاب به زبان عربي تاليف و عبدالحسين قاجار آن را به فارسي ترجمه کرده است. کتاب طبايعالاستبداد مشتمل بر مقدمه کتاب و بعد بخشهايي مختلفي است. مترجم در دو صفحه پاياني کتاب در فضائل علما نوشته است.
(يادداشتهاي نسخه)
فهرست کليات کتاب در پايان کتاب آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
اثر حاضر داراي رکابه در صفحات زوج و فرد مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
در حواشي تصحيحات و توضيحات مختصري با نشان "صح، حاشيه" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
در صفحه عنوان يادداشتي با عنوان "لقد تملکت هذا الکتاب فصار من ... الصفائي الخونساري " به صورت دستنويس با مرکب مشکي به همراه دو مهر بيضي با سجع "مصطفي الحسيني" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
کتاب از طرف موسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني به کتابخانه مدرسه فيضيه قم وقف و اهداء گرديد.
۱۳۷۹
(سال تهیه)
اسفند
(ماه تهیه)