بسمله. سبحانک اللهم يا قدوس و يا طبيب النفوس اتتم لنا انوار بمعرفتک و ارزقنا حلاوة مغفرتک شکر شيريني شربت حيوة ...
(آغاز)
... بهر خط نيم رنگ ميتابد تا از او ديده ات بياسايد چشم را رنگ سبز و سرخ و سفيد خبره سازد چو ديدن خورشيد رنگهايي که تيره رو باشد خط رنگين بر او نکو باشد. [انجامه] تمام شد کتاب تحفة المومنين بسعي و اهتمام عليجنابان مستغني القابان جناب ستوده آداب آخوند ملا علي و جناب سلالة السادات و الاطياب آقا سيد حسين ... در دارالخلافه طهران صانها الله عن الحدثان علي يد الحقير محمد علي طهراني غفر ذنوبه و ستر عيوبه بحق محمد و آله في ۱۸ شهر رجب المرجب من شهور سنه ۱۲۷۷.
(انجام)بیشتر
کتاب تحفه حکيم مومن از جمله کتابهاي مشهور در طب به زبان فارسي است و بر اساس تشخيصات و دستورات تقسيم بندي شده است که مشتمل بر: تشخيص اول، در بيان سبب اختلاف اقوال الطبا در تهيه وقوت وقدر شربت ادويه و شروط اخذ هر دوا و ذکر درجات و انقسام قوتها باقسام. تشخيص ثاني، در ذکر صفات افعال ادويه و بيان افعال کليه و مشابه آن و تفسير اسامي و معاني لغاتي که در طي انشاء اين مجموعه مذکور مي شود و در کتب ادويه مفرده مدار عليهاست. تشخيص ثالث، در بيان ماهيت و خواص و کيفيت ادويه مفرده و مرکبه و ذکر مصلح و بدل و قدر شربت و آنچه بان مناسبت است. تشخيص رابع، در مداواي سموم در پنج فصل. تشخيص خامس، در بيان اوزان و آنچه بان متعلق است در سه فصل و دستورات منقسم بسه قسم است: قسم اول، دربيان اعمالي که متعلق است بادويه مفرده مثل شستن و سوختن ادويه و تحميص و تشويه و امثال آن و طريق آشاميدن عشبه و چوب چيني و ماءالجبن و مانند آن و اعمال غريبه، در پنج طريق و خاتمه. قسم ثاني، در بيان اعماليکه متعلق است بادويه مرکبه و ذکر معاجين و حبوب و ساير مرکبات مبني بر بيست و چهار باب و قسم سوم در معالجات با رعايت اختصار مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
اثر حاضر از روي نسخه چاپ سنگي سال ۱۲۷۷ قمري در چاپ افست و گراورسازي رشديه، افست شده است.
(يادداشتهاي نسخه)
در صفحه عنوان يادداشتي به صورت دست نويس با عنوان "لقد انتقل ..." از مصطفي الحسيني الصفائي الخوانساري به همراه يک مهر بيضي در صفحه عنوان و صفحه آغاز و صفحه انجام با سجع "مصطفي الحسيني" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
در ابتداي اثر حاضر مقدمه به همراه فهرست مطالب به صورت چاپ سربي آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
از طرف موسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني به کتابخانه فيضيه وقف گرديده است.
۱۳۷۹
(سال تهیه)
اسفند
(ماه تهیه)
