اثر حاضر سرودهاي نزديک به سيصد بيت است که در آن واقعه کربلا و داستان شهادت حضرت سيدالشهدا عليه السلام و اصحاب و ياران آن حضرت به نظم کشيده شده است، در آغاز و پايان کتاب قطعات شعر و نثر در مدح ناظم کتاب از: ميرزا سعيدخان وزير خارجه ميرزا محمد ساوجي، محمد حسن تسليم، شيخ عبدالصمد تبريزي آمده است . متن به صد و هفتاد و دو شهيد تقسيم گرديده است، مؤلف در انتها توضيح ميدهد که ميرزا محمد حسين سپهسالار بعد از خواندن فرهنگ توصيه مينمايد به جاي فرهنگ شاه پرستي اسم کتاب را به فرهنگ خداپرستي تغيير دهد . ميرزا محمد اندرماني کتاب را تصديق نموده و کيفيت رزم و شهادت هر يک از شهدا را مطابق تاريخ دانسته است و مطابق احاديث و اخبار صحيح ميداند و نيز اعتضاد السلطنه وزير علوم، اعتماد السلطنه وزير عدليه نيز کتاب را تصديق کردهاند، در انتها مدح رضا قليخان لله باشي متخلص به هدايت، ميرزا هماي شيرازي، ميرزا صفا افصح المتکلمين شيخ جابر کاظميني و ميرزا محمد حسن تسليم قرار گرفته است.
(يادداشتهاي نسخه)
اثر حاضر داراي رکابه در صفحات فرد مي باشد.
(يادداشتهاي نسخه)
در برگ اول مهري با سجع "مجتبي العراقي" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
در حاشيه اوراق انتها اثر يک مهر بيضي با سجع "بحق گويا لسان الحق" آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
در ابتداي اثر حاضر اسامي مبارکه شهدا که در رکاب امام حسين به شهادت رسيدند، آمده است.
(يادداشتهاي نسخه)
برحسب وصيت شيخ رضا صمصامي (صمصام الواعظين) به کتابخانه فيضيه وقف گرديده است.
۱۳۸۲
(سال تهیه)
